სტატია · 5 წთ საკითხავი

წლიური ინვენტარიზაცია 31 დეკემბრამდე: რა უნდა იცოდეთ

წლის ბოლოს კომპანიების უმეტესობა ერთსა და იმავე საქმეს აკეთებს: ითვლის მარაგებს და ძირითად საშუალებებს, რომ ფინანსური ანგარიშგება რეალურ ნაშთს ეყრდნობოდეს. აქ მოკლედ არის, რას ითხოვს კანონი, სად ჩნდება რისკი და როგორ მოემზადოთ.

ვისთვის არის სავალდებულო

ინსტრუქცია №12-03-ის მიხედვით ინვენტარიზაცია ტარდება ყოველწლიურად, ფინანსური ანგარიშგების შედგენამდე. ძირითადი საშუალებები — სამ წელიწადში ერთხელ მაინც, თუმცა რეკომენდებულია ყოველწლიურად.

საბიუჯეტო ორგანიზაციებისთვის წესი უფრო მკაცრია: აქტივებისა და ვალდებულებების ინვენტარიზაცია ყოველ წელს, 31 დეკემბრამდე უნდა ჩატარდეს (ფინანსთა მინისტრის ბრძანება №364, ცვლ. №303).

როდის ტარდება წლის მიღმაც

წლიურის გარდა, ინვენტარიზაცია სავალდებულოა:

  • მატერიალურად პასუხისმგებელი პირის (საწყობის გამგე, მოლარე) შეცვლისას;
  • ქონების გაყიდვის, იჯარით გადაცემის ან საწარმოს გარდაქმნისას;
  • დატაცების, ბოროტად გამოყენების ან დაზიანების დადგენისას;
  • ხანძრის, წყალდიდობის ან სხვა საგანგებო სიტუაციის შემდეგ;
  • ლიკვიდაციის ბალანსის შედგენამდე.

რა ჯდება სხვაობა

საგადასახადო ორგანოს შეუძლია ინვენტარიზაცია წინასწარი გაფრთხილების გარეშე ჩაატაროს — არააქციზური საქონლის მფლობელთან წელიწადში 2-ჯერამდე, აქციზურთან კი შეზღუდვის გარეშე. ამ დროს აღმოჩენილ სხვაობას საგადასახადო კოდექსის 286-ე მუხლი აფასებს:

  • აღურიცხავი საქონელი, რომელსაც პირველადი დოკუმენტი არ აქვს — ჯარიმა საბაზრო ღირებულების 50%;
  • დანაკლისი ითვლება მიწოდებად საბაზრო ფასით (დღგ-ით), და თუ საგადასახადომ აღმოაჩინა — დამატებით 10%;
  • თუ საქონლის ღირებულება 1 000 ₾-ს არ აღემატება — ჯარიმა 200 ₾, განმეორებისას 400 ₾.

როგორ აიცილოთ ჯარიმა

კანონი თავად გაძლევთ გამოსავალს: სანქცია არ გამოიყენება, თუ სხვაობა ამავე სახის აღრიცხული საქონლის 2%-ს არ აღემატება, ან თუ სხვაობა თქვენ თვითონ ასახეთ ანგარიშგებაში ან აცნობეთ საგადასახადოს — მის ინვენტარიზაციამდე ან შემოწმებამდე (მ. 286(10)).

სწორედ ამიტომ საკუთარი, დროული ინვენტარიზაცია ყველაზე იაფი დაზღვევაა: სხვაობას თქვენ პოულობთ და ასწორებთ, სანამ ვინმე სხვა იპოვის.

მოსამზადებელი სია

  1. გამოეცით ბრძანება და შექმენით კომისია — არასრული შემადგენლობით დათვლა დაუშვებელია.
  2. შეარჩიეთ თარიღი, როცა მოძრაობა მინიმალურია: შაბათ-კვირა, ღამე ან არასამუშაო საათები.
  3. დაასრულეთ ყველა შემოსვლა და გასვლა აღრიცხვაში დათვლის დაწყებამდე.
  4. საწყობი დაალაგეთ ზონებად და ადგილებად, რომ არაფერი გამოგრჩეთ და არაფერი ორჯერ დაითვალოთ.
  5. დათვლის შემდეგ შეადარეთ ფაქტობრივი ნაშთი აღრიცხვას და შეადგინეთ სხვაობების უწყისი.
  6. ოქმი ხელმძღვანელმა 2 კვირაში უნდა დაამტკიცოს; ნორმის ფარგლებში დანაკლისი ხარჯად ჩამოიწერება, ზედმეტობა შემოსავლად აიღება.

როდის ღირს გარე გუნდი

თუ საწყობში ათასობით დასახელებაა, შიდა გუნდი ყოველდღიურ სამუშაოს ვერ აჩერებს, ან აუდიტორს დამოუკიდებელი დათვლა სჭირდება — გარე გუნდი დათვლას ერთ ღამეში ასრულებს და მზა დოკუმენტებს გადმოგცემთ: აღწერილობას, სხვაობების უწყისს და ოქმს №12-03-ის ფორმებით.

დეკემბრის თარიღები სწრაფად ივსება, ამიტომ დაგეგმვა ნოემბერში ჯობს.

გჭირდებათ ინვენტარიზაცია?

ჩავატარებთ დათვლას, შევადარებთ აღრიცხვას და მოგცემთ სრულ დოკუმენტაციას.